X
Menu
Araştırma Bulgularının Raporlanması

Araştırma Bulgularının Raporlanması

Bilimsel araştırma sürecinin son aşaması, yapmış olduğumuz çalışmanın bilim camiasına ve uygulamacılara duyulmasını sağlayacak şekilde bilimsel bir araştırma raporu haline getirilmesidir. Belki de bilimsel çalışmanın en zor ve sabır gerektiren bölümü yazma aşamasıdır. Uzay mekiği bile yapsak, icadımızı belirli bir düzen içerisinde bilim dünyasına duyurmadıktan sonra bunun hiçbir anlamı olmayacaktır. Dolayısıyla, yapmış olduğumuz bilimsel araştırmanın sonuçları ne kadar mükemmel olursa olsun, bunlar yayımlanıncaya kadar tamamlanmış değildir. Bilimsel araştırmayı özel yapan hususlardan biri de “ne yapıldığının”, “niçin yapıldığının”, “nasıl yapıldığının”, “neler bulunduğunun” ve “ondan neler öğrenildiğinin” yazılı olarak raporlanmasıdır. Bilimsel gelişim ve ilgili alandaki bilgi birikimi, yapılan araştırmaların raporlaştırılması ve nihayetinde bu raporun uygun yerde yayımlanmasıyla sağlanabilmektedir. Araştırılan konu bilimsel bir rapor haline getirilirken, aynı alanda çalışan akademisyenlerin alana özgü geliştirdikleri ve genellikle yazılı olmayan birtakım gelenek, kural, özel dil (akademik jargon), üslup ve terimlerin göz önünde bulundurulması, bilimsel raporun daha kolay anlaşılmasını ve kabul görmesini kolaylaştıracaktır. O zaman akla şöyle şu sorular gelebilecektir. Bilimsel yazımm/araştırma raporunun belirli bir formatı var mıdır? Hangi düzen içerisinde yazılmalıdır? Hiç şüphesiz sorunun cevabı biraz da hazırlanacak raporun ya da yayının cinsine göre (bilimsel makale, tez, bildiri vb.) değişebilecektir. Ancak örgütsel davranış alanı için tipik bir görgül araştırma raporunun ya da makalesinin düzeni ve bu raporda bulunması gereken bölümler genel olarak Şekilde belirtildiği gibi verilebilir. Bunlar, başlık, özet, giriş, arkaplan (kuramsal çerçeve), yöntem, bulgular, tartışma ve sonuç, teşekkür ve kaynakça şeklinde sıralanabilir. Şekilde verilen yapı aslında çoğu deneysel araştırma türü için geçerlidir. Burada önemli olan araştırma probleminin ve buna ilişkin çözümün, mantıklı ve anlaşılır bir şekilde, bilimsel yazım kurallarına uyarak yazılı hale getirilmesidir. Şimdi bilimsel bir araştırma raporunda olması gereken bu bölümleri biraz daha yakından incelyelim.

ss

 Bilimsel Araştırma Raporunun Bölümleri

Başlık: Bir çalışmanın en fazla okunan kısmı olduğundan bilimsel araştırma raporunun etiketi gibidir. Hedef kitlenin (okuyucu, editör, hakem vb.), araştırmanızın geriye kalan bölümünün okunmaya değer olup olmadığı kararını başlık belirler. Veri tabanları makalelerin arşivlenmesinde büyük ölçüde başlığı esas aldığından, başlığın makalenin içeriğini ve ana değişkenlerini ya da anahtar kelimelerini ihtiva edecek şekilde verilmesi önemlidir. Başlığın uzunluğu konusunda belirli bir kelime vermek çok uygun olmamakla birlikte genellikle 515 kelime uzunluğunda olması arzu edilmektedir. Başlığın okuyucuda merak uyandırması açısından vurgu gücü yüksek kelimelerin seçilmesi hedeflenmelidir.

Özet: Başlıktan soma makalenin özet ya da öz (abstract) bölümü gelir. Özet aslında araştırma raporunuzun minyatür halidir. Araştırma raporunuzda yer alan temel bölümlerin kısa bir özeti gibidir. İyi yapılandırılmış bir özet, okuyucuya makalenin içeriğinin saptamasını sağlamalıdır. Bilimsel makalelerde genellikle 200250 kelimelik uzunluğunda bir özet yeterli görülmekle birlikte, özetin

malıdır. Yöntem bölümünde verilen bu aynntıların amacı, araştırmacıdan sonra bu yöntemi kullanacaklar için gerekli yol haritasını vermektir, yani çalışmanın yeniden tekrarlanabilir olmasını sağlamaktır.

Bulgular: Bu bölüm, araştırmanın hipotezleri veya sorularına ilişkin elde edilen verilerin organize edilerek sunulduğu yerdir. Bulgular araştırma makalesinin temel çatısını oluşturduğundan anlaşılır ve açık bir biçimde verilmesi gerekmektedir. Bulgular bölümü bundan sonra gelecek olan tartışma ve sonuç bölümü için zemin teşkil eder. Özellikle nicel çalışmalarda, okuyucunun anlayacağı biçimde genel kabul gören raporlama biçimleri kullanılarak yeterli ölçüde tablo ve şekil kullanması önemlidir. Bu bölümde ne bulunduğu, hipotezlerin desteklenip desteklenmediği ifade edilmeli, bulguların ne anlama geldiği bir sonraki bölüme (tartışma ve sonuç) bırakılmalıdır. Bulgular bölümü genellikle geçmiş zamanda yazılmaktadır.

Tartışma ve sonuç: Bilimsel bir araştırmanın yazılması en zor kısımlarından biridir. Elde ettiğimiz bulguların ne anlama geldiğini, desteklenmeyen hipotezlerin niçin desteklenmediğini, benzer konuda daha önce yaprlan araştırma sonuçları ile örtüşen ve aynşan noktaların neler olduğu ve bunların muhtemel nedenleri bu bölümde tartışılarak ortaya konulmalıdır. Yaygın yapılan hata bulgular bölümünde elde edilen verilerin, tartışma yapılmaksızın burada da tek yararlanmasıdır. Bu bölümde çalışmanın yazma ve uygulamaya nasıl bir katkıda bulunduğunun açıklanması gerekmektedir, aksi takdirde okuyucu “peki sonra” sorusunu soracaktır. Ayrıca, araştırmanın kısıtları/smırlılıkları ve bundan sonraki araştırmacılar için öneriler yine tartışma ve sonuç bölümünde verilmelidir. Tartışma bölümünün sonunda çalışma neticesinde ne elde edildiği bir paragrafla (conclusion) ifade edilmelidir.

Teşekkür: Bu bölümde araştırmacı, araştırmanın yürütülmesinde akademik, maddi ve manevi destek aldığı kişi ve kurumlara teşekkür eder. Özellikle başka kuramlardan maddi destek alınarak yürütülen araştırmalarda, çalışmanın söz konusu proje veya burs desteği ile yapıldığı mutlaka bu bölümde belirtilmelidir.

Kaynakça: Araştırmada yararlandığımız ve yukarıdaki bölümlerinde gönderme (atıf) yaptığımız tüm kaynaklar belirli bir sistem içerisinde düzenlenerek bu bölümde verilmelidir. Kaynakçada olan her kaynak metin içerisinde geçmelidir. Kaynakların künye bilgileri ve biçimsel formatı birbirleri ile tutarlr olacak bir şekilde hedeflenen derginin ya da tez ise ilgili kurumun yazım kılavuzlarına uygun olmalıdır. Eğer kaynakça alfabetik yapıya sahip ise alfabetik düzene uyulmalıdır. Örgütsel davranış araştırmalarında genellikle kaynak ve atıf göstermede APA (The American Psychological Association) Kılavuzunda belirtilen stil tercih edilmektedir.

Araştırma raporunda dil ve üslup: Bilimsel yazımı diğer yazım türlerinden ayıran en önemli özelliklerden biri de kullanmış olduğu üsluptur. Bu nedenle bilimsel yazımda nesnel ve tarafsız bir dil kullanılmalı, abartılı ve duygusal ifadelerden kaçınılmalıdır. Araştırmacı mümkün olduğunca, kısa ve kolay anlaşılır cümleler kurallarına. Bilimsel araştırma raporunun yazımında noktalama ve imla kuralarına hassasiyetle uyulmalıdır. Bilimsel yazımda, senbbenli ifadelere yer verilmemelidir. Sübjektif ifadeler çalışmanın bilimselliğine gölge düşürdüğünden tercih edilmemelidir. Tüm metin boyunca terim birliği sağlanmalıdır (Ör.: işletme, şirket, kumm, örgüt, organizasyon vb.).

Sonuç olarak, geçerli bir bilimsel çalışma yapabilmek ilk bakışta kolay gibi görünse de, belirli bir tecrübe ve bilgi birikimi gerektirir. Bir araştırmacının bu deneyim ve görgüyü almadan ve bilimsel yazım disiplini kazanmadan, duyurmaya çalıştığı konunun karşılık bulması ya da yazdığı makalenin yayıma kabul edilmesi pek mümkün gözükmemektedir. Dolayısıyla, araştırmacıların akademik yazım konusundaki temel bilgi ve becerileri sürekli geliştirmeleri gerekmektedir.

 

Mr. Book

Mr. Book

Başvurularınız için Ücretsiz Danışma hattımızı arayınız. Veya başvuru formunu doldurarak iletiniz.
Mr. Book
www.uludagtezmerkezi.com Bir UTM akademik danismanlik hizmetidir.